zaterdag 3 oktober 2015



De wortels van het Indiase denken
door Alfred R. Scheepers; uit het Engels vertaald door de auteur; redactie, typografie en prepress: Uitgeverij Abraxas, Amsterdam; auteursondersteuning & eindredactie: Daniël Mok.

Voorliggend leerboek beleeft in 2015 zijn derde herziene druk. Het is een inleiding in de geschiedenis van de klassieke Indiase filosofie. Het is in 2000 geschreven ter aanvulling van de leerstof Yoga Dipika (Licht op Yoga) voor leerlingen van het Iyengar Yoga Centrum in Amsterdam.
De samenstellers geven geserreerde omschrijvingen en analyses van de esoterische systemen van het oude Indiase denken, zoals het pad van yoga, de leer van de Bhagavad Gita en de (advaita) vedanta. Yoga is gericht op het lichamelijke en geestelijke eenworden, waardoor de mens tot harmonie met de kosmos kan komen. De Bhagavad Gita, het lied van de Heer, behoort tot de grote wijsgerige geschriften. Het is opgenomen in de Mahabharata en bevat de dialogen tussen Sri Krishna en Arjuna over orde en gezag. De (advaita) vedanta is door Sri Adi Shankara in de zevende eeuw nieuw leven ingeblazen. Het is gericht op realisatie van het Zelf. Het bevat een overzicht van de uitspraak van Sanskriet en een verklarende woordenlijst. Het is een uitstekend geredigeerd leerboek. Het taalgebruik is zeer zorgvuldig.

Biblion/NBD-recensie Ruud Booms

maandag 18 mei 2015

Nāgārjuna; Grondregels van de filosofie van het midden

Nāgārjuna; Grondregels van de filosofie van het middenNāgārjuna; Grondregels van de filosofie van het midden by Erik Hoogcarspel

My rating: 4 of 5 stars


In dit werk probeert de filosoof aan te tonen dat de werkelijkheid niet kan worden teruggebracht tot begripsmatige structuren, omdat denken en begripsvorming op het vlak liggen van de mentale voorstelling en daarom fantasie zijn. De werkelijkheid wordt daarentegen ervaren en juist om die reden kan ze niet worden gedacht.

Het werk heeft enorme invloed uitgeoefend op de geschiedenis van het boeddhistisch denken in Centraal- en Oost-Azie. Nagarjuna toont de absurditeit aan van begrippen zoals substantie, causaliteit en de idee van beweging, tenminste voor zover die termen gedacht worden te verwijzen naar een op zichzelf bestaande werkelijkheid. Evenals de westerse filosoof Immanuel Kant wijst hij op de grenzen van het menselijk verstand en schept zo openheid voor de vrijheid van het ervaren.



View all my reviews

De wortels van het Indiase denken

De wortels van het Indiase denkenDe wortels van het Indiase denken by Alfred R. Scheepers




Indiase spiritualiteit kwam voort uit een botsing van culturen. Indo-Europeanen verdedigden de idee van een wereldorde die zij de wereld wilden opleggen. Aan de andere kant uitte de Indiase koopman zich in verschillende verlossingsreligies. Uit die tegenstelling kwamen allerlei compromissen voort, het bonte geheel van wat nu hindoeïsme wordt genoemd.



View all my reviews

De rijkste man van Babylon

De rijkste man van BabylonDe rijkste man van Babylon by George S. Clason




In de laatste acht eeuwen voor onze jaartelling zijn er impulsen geweest die de wereld blijvend hebben beïnvloed.
In de 18e eeuw v. C regeert in Babylon koning Hammoerabi. Deze stelt voor het eerst in de geschiedenis regels op om machtsmisbruik door leiders te voorkomen. Het zijn regels voor de behandeling van slaven, bescherming van eigendom en aanwijzingen voor de rechtspraak. Zijn religieus-humanistische waarden stonden aan de basis van de welvarende ontwikkeling van zijn land.
In Israël treden profeten op die een universeel monotheïsme doceerden en in Griekenland ontwaakt een hoger type van godsdienst. In het oude India ontstaat het brahmanisme, in China breekt de tijd aan waarin Confucius verklaart dat de mensen vriendschappelijk en rechtvaardig met elkaar om moeten gaan. In India pleit de Boeddha voor een samenleving waarin compassie en vrede centraal staan.
Bij de Perzen is er de werkzaamheid van Zarathoestra. Deze vervlogen tijden zijn onder het zand van de woestijn geconserveerd en spreken boekdelen: de hervormingen in het machtige Babylonisch-Assyrische Rijk – opdoemend door de sluier van demonisme en polytheïsme – brachten een cultuur voort van een zeldzame zuiverheid en kracht, verheven religieus gevoel, en een gemeenschap met universele waarden die tot de dag van vandaag hun actualiteit hebben behouden.
George Clason belicht in zijn boek ter lering ende vermaeck de praktische kant van hun succesformule waarvan de grondslag was gelegd door koning Hammoerabi.



View all my reviews

Het boek van de thee

Het boek van de theeHet boek van de thee by Okakura Kakuzō

My rating: 5 of 5 stars


Er gaat niets boven een kop thee.
De theemeesters in Japan ontwikkelden een ritueel voor het serveren van thee dat volgens Kakuzo Okakura nauwe banden vertoont met het taoïsme en zen.
De thee wordt geserveerd in een aparte theekamer die het liefst los staat van het huis. De theemeester heeft de kamer en het pad ernaartoe zorgvuldig schoongemaakt en de ruimte smaakvol gedecoreerd met bijvoorbeeld een eenvoudig maar passend bloemstuk. Zo zijn er ook allerlei regels over hoe je de ruimte binnentreedt, de thee zet, enzovoort. Onderwijl zwijgt men.
Okakura schreef zijn essay in 1906 om het theeïsme uit te leggen aan westerlingen. Japan werd overspoeld met westerse cultuur terwijl in Okakura’s ogen de eigen cultuur van het Oosten geminacht werd. Hij stelde daar dit boekje tegenover, een kleinood, geschreven in heel elegant Engels:
Those of us who know not the secret of properly regulating pur own existence on this tumultuous sea of foolish troubles which we call life are constantly in a state of misery while vainly trying to be happy and contented.

De grootste openbaring was voor mij de manier waarop Okakura be­­schrijft hoe een Japanner honderd jaar geleden naar het huis van een westerling keek waar zo enorm veel te zien is. Zoveel schilderijen, bloemen en allerlei andere objecten zijn voor hem een armzalig vertoon van rijkdom:

One cannot listen to different pieces of music at the same time.
Dit pleidooi voor concentratie en tegen multitasking is alleen maar urgenter geworden; als ik het goed zie ook in Japan zelf, het land waar de manga vandaan komt en ooit de Sony walkman.
Wie drinkt er nog weleens alleen maar een kop thee?

(Marc van Oostendorp)



View all my reviews

De zangen van het eiland van wakende dromen

97890777874109789077787410 by Elizabeth D. Inandiak

My rating: 5 of 5 stars


Élizabeth Inandiak is een Franse journaliste en schrijfster die geobsedeerd is door het eiland Java en de oude Javaanse cultuur.

Haar oorspronkelijke naam wijzigde ze in de Javaanse naam Inandiak.
Ze hervertelde een twee honderd jaar oud Javaans epos dat vierduizend pagina's telt en verdeeld is over twaalf boeken en vatte het samen in honderd twee en vijftig zangen. Het epos, met de oorspronkelijke titel Soeloek Tabangraras, vertelt over de omzwervingen van twee jonge prinsen en een prinses die gedwongen worden het rijk van Giri te ontvluchten. Op hun omzwervingen over het eiland leren ze alle wereldse geestelijke wijsheid van Java kennen. Het is een monumentaal epos vol humor, Javaanse mystiek, wetenschap en erotiek. Het boek is beter bekend onder de naam Serat Tjentini.
De Serat Tjentini wordt wel eens de Javaanse encyclopedie genoemd. Het bevat een fenomenale schat aan traditionele Javaanse kennis en wetenschap. Inandiak heeft deze erotische-spirituele queeste als het ware herbeleefd en verwoord. Het boek bevat onder meer een bibliografie en een lexicon.



View all my reviews